Theo quan niệm truyền thống của phương Tây về quá trình lập luận thì: nếu quá trình tư duy không đúng, thì kết luận được đưa ra sau đó cũng sẽ là một kết luận không đúng. Khi chúng ta đội chiếc mũ trắng, chúng ta nêu ra những thông tin tổng hợp mang tính trung lập. Những nhà khoa học lỗi lạc, những doanh nhân thành danh và tất cả thành công mà mọi người đạt được đều nhờ có được những "cảm giác mách bảo" cho những sự việc mà họ phải đối mặt.
Nhưng một khi mọi người đã được giới thiệu và áp dụng phương thức tư duy «6 chiếc mũ», mọi người sẽ chọn cách thay đổi thói quen cẩn trọng thường trực. Tôi có thể "tin" rằng phụ nữ ngày càng hút nhiều thuốc hơn bởi họ có nhiều lo lắng hơn trong cuộc sống. Họ thích những từ thể hiện sự khẳng định như từ "tất cả" trong câu kết luận "tất cả những con thiên nga đều màu trắng"- Bởi vì xét về mặt logic thì kết.
Nhưng một cuộc họp phương Tây có được sự nhất trí sẽ ít tranh luận hơn bỏi vì sẽ không có ai thực sự là người thắng cuộc hay thua cuộc. Đó là sự trái ngược với những thông tin trung lập và có trọng tâm Điều này là kết quả tìm tòi của óc sáng tạo, những khám phá khoa học hoặc phát minh toán học.
Điều mà tôi muốn nhấn mạnh ở đây chính là «mức độ vừa đủ»: của một bộ óc tư duy phê phán. Nhưng anh ta làm điều đó một cách rất đặc biệt. Sự lựa chọn được tiến hành sau đó nhờ vào sự kết hợp sử dụng tư duy mũ đen và tư duy mũ vàng- tìm kiếm phương án thay thế phù hợp nhất với nhu cầu.
Mũ đen: Màu đen biểu thị sự bi quan và bất lợi. Bạn có thể khẳng định tầm hiểu biết cao hơn của mình bằng cách đưa ra những ý kiến khả thi hơn người khác. Mỗi một ý tưởng được nêu ra ở trên đều là những gợi ý cụ thể.
Nhiệm vụ của những vị này là xây dựng nên "chiếc bản đồ" và dựa vào đó, phán quyết được đưa ra. Liệu chúng ta có thật sự cần thiết phải sử dụng chiếc mũ đỏ để biểu lộ cơn tức giận đang đè nén ta? Liệu chúng ta có thể thể hiện sự tức giận đó tự nhiên thông qua cái nhìn và giọng nói. Và quan toà và các luật sư có thể lựa chọn những cách sử dụng chiếc mũ trắng thích hợp nhất.
Tư duy phê phán chính là lối tư duy truyền thống của người phương Tây, và nếu chúng ta chỉ tư duy theo cách đó thì đó là một lối tư duy không đầy đủ. Nhưng theo bản đồ tư duy mà tôi đang dẫn các bạn đi từng bước, chúng ta cần tư duy theo cách ngược lại: chúng ta hãy có một tấm bản đồ trước, sau đó hãy xác định đường đi. Sáu chiếc "mũ tư duy" mang sáu sắc màu: trắng, đỏ, đen, vàng, xanh lá cây và xanh da trời.
Chúng ta thường cố gắng biện minh cho nhũng tình cảm, cảm xúc của mình bởi vì những tình cảm này không phải một phần của lối tư duy lôgic. Nếu mọi người cần tôi đưa ra những lý lẽ để chứng minh ý tưởng trên, tôi có thể nói rằng tôi dựa trên suy nghĩ của những người thích ăn kiêng và thích ăn đồ ăn nhẹ. Sử dụng chiếc mũ xanh da trời vào thời điểm bắt đầu cuộc họp để xác định tình huống.
Những tình cảm cần được bộc lộ và hiện hữu. Đây là những chiếc mũ của trí tưởng tượng. Tình hình đã quá căng thẳng và cả hai bên sẽ không ai chịu từ bỏ quyết định của mình.
Trực giác không phải lúc nào cũng chính xác nhưng thông thường tỷ lệ chính xác của nó cao hơn so với tỷ lệ thất bại, và xét tổng thể, khả năng trực giác thường là đúng. Nó cũng cho phép từng người bộc lộ quan điểm cá nhân thông qua việc sử dụng những chiếc mũ được kết hợp theo thứ tự nhất định. Nhưng nhờ có những chiếc mũ, bạn không phải ngại ngùng khi đón góp ý kiến phê phán.